Na međunarodnoj konferenciji „Crna Gora dvadeset godina kasnije – između obećanja i očekivanja”, istoričar Dragutin Papović na pitanje da li je referendum završena priča, kazao je da poražena strana još nije priznala rezultate referenduma.

“Oni do danas eksplicitno nijesu priznali rezultat. To u savremenom kontekstu ništa značajnije neće promijeniti, ali je to političko sjeme nesporazuma za budućnost”, naveo je Papović.

Istoričar Milivoj Bešlin istakao je da je vraćanje nezavisnosti bio neophodan okvir za vrijednosne karakteristike.

Upitan da li se Srbija pomirila sa činjenicom da je CG nezavisna država, Bešlin kaže da je potrebno razlikovati zvaničan stav Srbije od nezvaničnog.

„Politička elita nije prihvatila nezavisnost, ali građani jesu. Oni CG gledaju kao nezavisnu državu. Vučić je prvih godina djelovao kao da prihvata nezavisnost, ali je vrlo brzo počeo da ima drugačiji narativ. Implicirao je i moguću upotrebu sile. Ni Tadić nije bio lišen nelegalnih uticaja na CG, naročito posljednjih godina njegove vladavine. Dok danas vidimo da Vučić potpuno odbacuje ideju o CG nezavisnosti. Rezultat za nezavisnost determinisao je granice ne samo CG nego i same Srbije i odredio sudbinu velikodržavnog projekta srpske elite“, kazao je Bešlin.

Politikolog i redovni professor na Univerzitetu u Sarajevu Sead Turčalo kaže da je referendum simbolićki otvorio borbu za značenjem Crne Gore.

“U smislu da li je CG građanska država, da li je to prostor udaljavanja od Srbije… Ta borba oko značenja još traje, ali to ne znači nedovršenost državnog statusa. Pitanje statusa je završeno pitanje”, naveo je Turčalo.

Programski direktor CGO-a Petar Đukanović kaže da se nalazimo u paradoksalnoj situaciji. Da smo pred vratima EU, a da se u našem društvu javljaju narativi političkog revizionizma koji ruše ono što su temelji na kojima CG može jedino da postoji, a to je antifašizam. Dodaje da je prisutna retorika koja promoviše fašističke vrijednosti društva.

“Taj paradoks nije dobar za naše društvo jer ruši temelje na kojima opstajemo i dovodi u pitanje najavljenu izvjesnu evropsku perspektivu. Mislim da EU žmuri na oba oka na ono što se dešava u CG”, kazao je Đukanović.

Konferenciju je organizovao podgorički Centar za geopolitiku i kancelarija Fondacije „Hajnrih Bel“ iz Beograda.

(Antena M)